بهترین سناریو از دید ترامپ تثبیت روایت «پایان برنامه هسته‌ای ایران» است /ایران نباید از روسیه انتظار نقش پررنگ‌تر داشته باشد

بهترین سناریو از دید ترامپ تثبیت روایت «پایان برنامه هسته‌ای ایران» است /ایران نباید از روسیه انتظار نقش پررنگ‌تر داشته باشد

سهراب سعدالدین، پژوهشگر مسائل اروپا در #خبرآنلاین:
به نظر می‌رسد دونالد ترامپ تمایلی به تشدید جنگ ندارد. 
 پایگاه رأی او از پیامدهای سیاسی و اقتصادیِ ورود به درگیری گسترده بیمناک است؛ حتی چهره‌های نزدیک به جریان «بازگشت عظمت آمریکا MAGA» مانند استیو بنن، اقدام اخیر را نقد کرده‌اند. 

افکارسنجی‌ها نشان می‌دهد حدود ۶۰  درصد آمریکایی‌ها با گسترش جنگ مخالف‌اند و افزایش ناخشنودی می‌تواند بر محبوبیت ترامپ در نظرسنجی‌ها تأثیر بگذارد و حتی در انتخابات بعدی بر رای جمهوری‌خواهان در کنگره موثر باشد.

از منظر ترامپ، حمله ابزاری برای نمایش «تمام شدن کارِ برنامه هسته‌ای ایران» بود؛ موضوعی که او آرزو داشت به نام خود ثبت کند؛ کاری که به زعم او نه برجام، نه اسرائیل و نه اروپا موفق به انجامش نشدند. در این چارچوب، لابی صهیونیسم بی‌تردید در فضای سیاسی واشنگتن اثرگذار است، اما ارزیابی نهایی بیش از هر چیز به محاسبات داخلی ترامپ و تلاش او برای کسب دستاورد فوری برمی‌گردد.

در مقطع کنونی هیچ سود راهبردی روشنی برای ترامپ متصور نیست. او پس از حمله، در توییتی نوشت «عملیات موفق بود؛ اکنون زمان صلح است» تا القا کند مأموریتش به پایان رسیده است. مخالفت افکار عمومی، فشارهای اقتصادی داخل آمریکا و نگرانی‌های مشروعیت بین‌المللی، تشدید درگیری را برای ترامپ پرهزینه می‌کند.

با وجود درگیری‌های سنگین روسیه در جبهه اوکراین، حمایت سیاسی مسکو برای ایران ارزشمند است؛ اما به‌نظر نمی‌رسد کرملین در شرایط فعلی توان یا تمایل میانجیگری مؤثر یا حمایت نظامی داشته باشد. ایستادن روسیه کنار ایران در شورای امنیت می‌تواند وزن دیپلماتیک تهران را بالا ببرد، اما نباید انتظار ایفای نقش پررنگ‌تر داشت.

به نظر می رسد برای ترامپ، سرعت دستیابی به «دستاورد» مهم‌تر از کیفیت آن بود. اکنون که او مدعی نابودی برنامه هسته‌ای ایران است، ترجیح می‌دهد تنش را مهار کند تا از هزینه‌های سیاسی، اقتصادی و بین‌المللی بیشتر بگریزد. با این حال، پویایی میدان از تهدیدهای منطقه‌ای تا فشار مخالفان داخلی  می‌تواند هر لحظه تعادل شکننده را برهم زند.

انتظار می‌رود اسرائیل، با پشتیبانی بخشی از اروپا، به فشار سیاسی ادامه دهد؛ از جمله پیگیری طرح‌هایی مانند قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی. در مجموع، هرچند ترامپ فعلاً از تشدید جنگ پرهیز می‌کند، اما روند تقابل راهبردی میان تهران، واشینگتن و تل‌آویو همچنان ادامه خواهد داشت.