آقایان! صنایع‌دستی هنوز نفس می‌کشد

زینب دانشور- «خبر جنوب»/ روز گذشته 20 خرداد ماه و در روز جهانی صنایع‌دستی، در سالن همایش‌های آرامگاه سعدی مراسمی به بهانه این روز برگزار شد، مراسمی که می‌توانست صدای رسا و همدل فعالان صنایع‌دستی باشد، به محفلی تشریفاتی و سرد تقلیل یافت؛ گویی قرار نبود درباره دردها و گره‌های صنعت بومی و تاریخی این سرزمین حرفی زده شود.

روز جهانی صنایع‌دستی، به‌جای آن‌که فرصتی برای دیده شدن دغدغه‌های هنرمندانی باشد که با کمترین حمایت، هنر اصیل ایرانی را زنده نگه داشته‌اند، به ویترینی برای تشکرهای تکراری و سخنرانی‌های کلیشه‌ای مدیران به همراه بیان مکرر آمارها تبدیل شد. در این میان، برخی فعالان صرفاً برای تزیین برنامه، تقدیری جزئی شدند؛ بی‌آن‌که حتی صدای خسته‌شان از گرانی مواد اولیه، رکود بازار، کم‌توجهی بیمه‌ای و بی‌ثباتی در حمایت‌ها شنیده شود.

در حالی‌که صنایع دستی می‌تواند به‌عنوان یکی از ظرفیت‌های بی‌بدیل فرهنگی و اقتصادی در توسعه پایدار و اشتغال استان نقش‌آفرینی کند، بی‌توجهی مداوم به مطالبات واقعی هنرمندان، این حوزه را به حاشیه رانده است.

وقت آن است که به‌جای تکرار کلیشه‌های مدیریتی، تریبون‌ها به اهل هنر سپرده شود؛ آن‌ها که با جان و دل در این میدان مانده‌اند، نه آن‌ها که تنها در قاب عکس‌ها کنارشان ایستاده‌اند.

تبدیل ۱۱ خانه در بافت تاریخی شیراز به خانه‌های صنایع دستی

سرپرست اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس در این مراسم از تبدیل ۱۱ خانه در بافت تاریخی شیراز به خانه‌ صنایع‌دستی خبر داد و گفت: در این بناها علاوه بر فعالیت و آموزش هنرمندان، زمینه جذب گردشگر و معرفی این بافت نیز فراهم خواهد شد.

محسن ضیایی بیان کرد: اداره‌کل میراث فرهنگی با استفاده از اعتبارات داخلی خود این خانه‌ها را مرمت و زمینه استقرار هنرمندان را فراهم می‌کند.

وی از بهسازی مسیرهای گردشگری در بافت تاریخی شیراز با همت شهرداری خبر داد و افزود: بدین ترتیب مسیر ورود گردشگران باز خواهد شد و زمینه برای فروش صنایع‌دستی مهیا می‌شود.

ضیایی توزیع یکسان اعتبارات صنایع‌دستی استان‌ها را یک معضل دانست و گفت: فارس به عنوان یک استان با گستردگی بیشتر و تعدد صنایع‌دستی باید سهم بیشتری داشته باشد.

سرپرست اداره کل میراث فرهنگی فارس ادامه داد: تسهیلات تبصره ۱۸ بخش صنایع‌دستی در سال جاری کاهش معناداری یافته که این موضوع باید از وزارتخانه مطالبه شود.

ضیایی با اشاره به این که تا کنون ۶۸۰ نفر از فعالان صنایع‌دستی فارس بیمه شده‌اند اعلام کرد: از ۱۱۷ رشته صنایع‌دستی فارس، ۸۹ رشته، فعال است و این لزوم تلاش برای شناساندن، معرفی و آموزش این رشته‌‌ها را نشان می‌دهد.

وی افزود: از بین ۲۰۰ هزار هنرمند تنها ۳۴ هزار نفر دارای کارت صنایع‌دستی هستند.

ضیایی با اشاره به این که فارس دارای دو شهر جهانی صنایع‌دستی (شیراز و آباده) و ۶ شهر و روستای ملی صنایع‌دستی است تصریح کرد: هنرمندان فارس موفق به دریافت ۵۰ درجه هنری شده‌اند که ۲۳ مورد آن‌ها درجه یک است.

سرپرست اداره‌کل میراث فرهنگی، فارس ادامه داد: تا کنون ۴۰۰ مورد از تولیدات فاخر هنرمندان صنایع‌دستی، مهر اصالت و کیفیت ملی دریافت کرده‌اند و ۲۰ هنرمند موفق به دریافت مهر اصالت بین‌المللی از یونسکو شده‌اند.

سدهای مقابل متخصصان دلسوز را بردارید

رئيس هيات مديره انجمن صنفي دفاتر خدمات مسافرتي استان فارس نیز با بیان این که هر ساله شاهد مشکلات بیشتر در حوزه صنایع‌دستی هستیم گفت: تا زمانی که فعالان و هنرمندان صنایع‌دستی در نگرانی و درگیر مشکلات ریز و درشت باشند نمی‌توان از آن‌ها توقع انجام کار به نحو احسن داشت.

محمود فخری افزود: بخش خصوصی در هر زمینه‌ای دلسوز، متخصص و توانمند است و تنها خواسته آن‌ها برداشتن سدهای موجود به منظور ادامه فعالیت است.

وی از نمایندگان مجلس خواست به منظور اصلاح قوانین در راستای کمک و حمایت از فعالان صنایع‌دستی اقدام کنند و خطاب به سرپرست اداره کل میراث فرهنگی فارس گفت: یکی از اقداماتی که می‌تواند دغدغه استانی هنرمندان را رفع کند تمدید ده ساله محل فعالیت آن‌هاست که انتظار می‌رود در این خصوص تصمیمات لازم اخذ شود.

راه‌اندازی دو میز تخصصی در شیراز

حسین همتی رئیس اتحادیه صنایع‌دستی فارس نیز از راه‌اندازی دو میز تخصصی خاتم و قلم‌زنی روی مس در شیراز خبر داد و گفت: مدیریت میز تخصصی خاتم به غلام فلاح‌پور و مدیریت میز تخصصی قلم‌زنی به سید احمد حمیدی سپرده شد.

عکس: مهدی آراسته

در پایان این آیین از جمعی از هنرمندان و پیشکسوتان صنایع‌دستی فارس به شرح ذیل تجلیل شد:

• کریم آذرگشت، هنرمند ساخت سازهای سنتی، دارنده نشان یونسکو
• ناظمه محمدی کشکولی، هنرمند دستبافته‌های داری، دارنده نشان یونسکو
• سحرناز لافتی، هنرمند منبت، دارنده نشان یونسکو
• ناصر منتظری، هنرمند پیشکسوت ساخت زیورآلات لارستان
• پرویزماه محمودی، هنرمند پیشکسوت دستباف داری اقلید
• فتح الله عدل‌آسا، هنرمند پیشکسوت معماری سنتی شیراز
• الیاس فخار، هنرمند پیشکسوت سفال سنتی
• عین‌الله قادری، هنرمند پیشکسوت نمدمالی
• محمد صالحه، هنرمند خاتم کار
• مهدی صحراگرد، هنرمند خاتم کار
• حسین دانشور، هنرمند خاتم
• مرتضی قدرتی، هنرمند قلم‌زنی روی مس
• مهشید امیری، هنرمند قلم‌زنی روی مس
• معصومه ستوده، هنرمند قلم‌زنی روی مس
• مرضیه غلامی، هنرمند خاتم
• رضا شیشه‌گر، هنرمند کاشی هفت‌رنگ
• مهدی صمیمی، هنرمند قلم‌زنی